18 tuổi: tốt nghiệp PTTH. Ai trong chúng ta đều tự hào rằng mình đã lớn. Đã bước qua cái thời hồn nhiên, ngây thơ, và từ đây chúng ta coi mình người một người đã trưởng thành, có đủ quyền được pháp luật và xã hội công nhận.
Điều đó đúng.
18 tuổi: Bước chân vào cao đẳng, đại học. Cùng với niềm tự hào của cá nhân, gia đình, họ hàng và cả xóm làng, chúng ta đã sống như một người trưởng thành?
Hình như chưa.
4 năm đại học trôi qua, có phải chúng ta đã lớn hơn? Trưởng thành hơn?
Đúng là đã trưởng thành hơn 18 tuổi
4 năm đại học trôi qua, chúng ta đã thực sự là những người vững vàng, dám bước vào cuộc sống bằng đôi chân của chính mình và vững vàng trong từng bước đi?
Nhưng đa số chưa thể đứng trên đôi chân của mình
22 tuổi: Thực tập là khởi động
Chúng ta cần khởi động thế nào?
Thái độ: Chúng ta là ai? Chúng ta đứng ở đâu trong công ty nơi chúng ta thực tập?
Rất nhiều các bạn của tôi ngày trước cũng như các bạn sinh viên mà tôi gặp gỡ bây giờ nghĩ mình là “kỹ sư, cử nhân” hẳn hoi rồi. Nên khi trong môi trường thực tập các bạn thường có tâm lý muốn được giao việc và làm việc như một nhân viên thực sự, thậm chí còn tư duy như người quản lý. Việc này thực tế là không phù hợp.
Thứ nhất: Công việc của công ty phần lớn đã được sắp xếp cho nhân viên trong công ty. Từng việc là từng công đoạn trong quá trình sản xuất và kinh doanh của công ty, hỏng một việc có thể hỏng cả một quá trình và ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả kinh doanh của công ty. Như vậy, không một công ty, không một nhà quản lý nào sẵn sàng giao trọn một công việc, một công đoạn cho thực tập sinh.
Thứ hai: Bản thân nhân viên đã làm lâu trong công ty, hướng lương của công ty đã phải qua quá trình đào tạo khá dài, Thường là 3 tháng thử việc và 6 tháng hợp đồng lao động đào tạo, cũng chưa thể thành thạo công việc đặc thù của từng công ty. Vậy nên chẳng có lý do gì để người quản lý giao trọn một việc cho thực tập sinh, không lương, không ràng buộc, chưa thực tế.
Thứ ba: Bất kỳ công việc nào cũng có thể là bí quyết kinh doanh của công ty, dù đó là công việc đơn giản nhất. Như vậy, người quản lý công ty thường không sẵn sàng giao việc cho thực tập sinh nếu không có người giám sát.
Thực tập sinh nên làm gì?
Sinh viên thực tập nên giữ thái độ khiêm tốn để học hỏi, và quan sát. Bạn đừng quá xông xáo xin nhận việc để bị thành kiến từ đầu. Việc nên làm là xin phép người quản lý phân công nhân viên trong bộ phận trực tiếp hướng dẫn hỗ trợ mình và trao đổi với anh này về công việc anh ấy muốn bạn hỗ trợ. Sau đó bạn vừa làm, vừa quan sát người hướng dẫn và quan sát toàn doanh nghiệp. Khả năng quan sát quyết định rất nhiều thành công trong kỳ thực tập.
Hãy nhớ: Muốn học được thì phải tồn tại ở đó trước đã.
Mục tiêu: Kỳ thực tập này bạn muốn đạt được những gì?
Thượng sách: Công ty này sẽ nhận mình sau khi ra trường, hoặc trả lương cho mình trong thời gian thực tập thì càng tốt.
Trung sách: Xem công việc mình muốn làm được thực hiện như thế nào? Và làm thử cho quen việc
Hạ sách: Tham khảo xem chuyên ngành mình đang học có phù hợp với mình không? Nếu chưa xác định công việc muốn làm sau khi ra trường
Không nên xét đến: Lấy số liệu để hoàn thiện báo cáo
2 lý do tôi đưa ra các mục tiêu và sắp xếp thứ tự như trên là vì:
Các doanh nghiệp lúc nào cũng nhân viên có thái độ làm việc nghiêm túc, có tinh thần trách nhiệm và hiểu biết về công ty. Nếu bạn xin vào thực tập ở 1 doanh nghiệp mà bạn có ý định làm việc ở đó, bạn trình bày với bộ phận nhân sự về ý định của bạn, chắc chắn họ sẽ coi việc bạn vào thực tập là rất nghiêm túc để mong có 1 vị trí công việc trong công ty. Trên cơ sở đó, họ sẽ bố trí cho bạn làm việc đúng vào vị trí công việc họ đang cần (nếu bạn muốn và có thể làm) hoặc giao bạn cho bộ phận phù hợp quản lý và hướng dẫn cho bạn cẩn thận vì đó cũng là hướng dẫn cho nhân viên tương lai. Trong trường hợp này, bạn và doanh nghiệp cùng có lợi.
Lợi ích của Thực tập sinh: được làm việc nghiêm túc, có hướng dẫn cẩn thận. Nếu doanh nghiệp có chính sách lương thưởng tốt, bạn có thể có lương hoặc tiền ăn trưa, đi lại. Nếu không được trả bất kỳ đồng lương nào, bạn cũng đừng coi điều đó là bất công, vì cái bạn học được còn nhiều hơn nhiều cái bạn bỏ ra vào thời gian này mà nó còn là bàn đạp cho giai đoạn bắt đầu đi làm.Và trên hết cơ hội có một việc làm rõ ràng đang nằm trong tay bạn.
Lợi ích của Doanh nghiệp: Có thêm nhân lực thực hiện công việc với chi phí thấp, thậm chí có thể không trả lương. Thời gian đào tạo thực tế sau khi ký hợp đồng có thể cắt bỏ (giảm chi phí đào tạo nhân lực). và giảm rủi ro phải sa thải nhân viên thử việc không hiệu quả sau tuyển dụng.
Quy tự ký hợp đồng lao động (Theo thông lệ và pháp luật Việt Nam) |
Bước 1: Ký hợp đồng thử việc tối đa 3 tháng với mới lương tối thiểu bằng 70% mức lương chính thức. Giai đoạn này, nhân viên thử việc có thể bị sa thải bất kỳ lúc nào mà doanh nghiệp không cần báo trước. Bước 2: Ký hợp đồng lao động đào tạo. Đây là hợp đồng ngắn hạn trong 6 tháng. Thời gian này, nhân viên vẫn trong diện được công ty đào tạo các chuyên môn, phương thức làm việc cụ thể phục vụ công việc của công ty. Lương lao động đào tạo vẫn là lương chính thức. Đây là giai đoạn doanh nghiệp có thể tiết kiệm chi phí nếu tiếp nhận sinh viên thực tập có nhu cầu ở lại công ty làm việc. Bước 3: Ký hợp đồng lao động có thời hạn, thường có thời hạn 1 năm. Lúc này mới được coi là nhân viên chính thức có khả năng độc lập thực hiện công việc. |
Thị trường việc làm: Thường sau tháng 7, các sinh viên ra trường, các doanh nghiệp tiếp nhận rất nhiều hồ sơ xin việc của các bạn. Nhưng đó không phải là mùa tuyển dụng nên đa số các hồ sơ tiếp nhận trong giai đoạn đó được gác lại rất lâu. Thậm chí còn không được các nhà tuyển dụng ngó ngàng tới dù có cố gắng viết ấn tượng nhất. Vậy có 1 cách khôn ngoan là bạn tranh thủ tìm việc ngay trong đợt thực tập và tốt nhất là xin vào thực tập nơi mà bạn muốn làm việc luôn.
Đó là mục tiêu tổng quát, muốn có kết quả tốt nhất trong kỳ thực tập, bạn hãy mô tả những mục tiêu cụ thể hơn.
Bạn đã xác định bạn muốn làm gì sau khi ra trường chưa?
Thật tuyệt nếu bạn đã xác định rõ ràng điều đó. Bạn cần xin vào bộ phận mà bạn muốn làm việc sau khi ra trường. Sau đó bạn cần liệt kê (checklist) những điều bạn muốn học được và làm được trong quá trình thực tập và mở ra lại vào cuối kỳ thực tập để xem mình đã thực hiện được những gì.
Nếu bạn chưa xác định được thì cách tốt nhất là xin thực tập đúng chuyên ngành của mình. Và danh sách những điều cần học và cần làm trong quá trình thực tập của bạn sẽ bắt đầu bằng:
- Công việc trong bộ phận và chuyên môn này có thực sự phù hợp với mình?
Danh sách các mục tiêu còn lại trong “checklist” là do bạn tự làm.
Tác phong: Bạn đã sẵn sàng cho tác phong công sở
Sự thật đáng buồn là tác phong học tập của sinh viên Việt Nam chưa tốt. Sự tùy tiện trong tác phòng nông nghiệp vẫn còn nặng trong hành vi hàng ngày của sinh viên. Cuộc sống sinh viên là có thể dễ dàng bỏ tiết, hoặc đến lớp muộn nếu thấy mệt mỏi hoặc không thích; có thể không làm bài về nhà hoặc làm qua loa cho có; trang phục đi học thì không khác đi chơi là mấy, bạn bè ai quý thì chơi, thì nói chuyện không thì thôi.
Hầu hết sinh viên thực tập, thậm chí là sau khi tốt nghiệp ra trường (ngày trước tôi cũng thế) đều cảm thấy rất khó chịu với việc đi làm đúng giờ, làm đúng vài việc cố định và ngồi một chỗ khi bắt đầu cuộc sống công sở.
Thực tập sinh cần chuẩn bị tác phong công sở
Tác phong giờ giấc và kỷ luật công sở
Không ai thích nhân viên đi làm không đúng giờ và không thực hiện kỷ luật công sở, đặc biệt là thực tập sinh. Nếu bạn không thực hiện được tác phong về giờ giấc và kỷ luật công sở ngay từ ngày đầu tiên đến công ty thực tập thì việc bạn không được giao việc hoặc là bị cho một ít số liệu và đuổi về là chuyện bình thường. Nếu còn được cho pha trà, lau bàn, dọn phòng nghĩa là còn may mắn để quan sát mọi người làm việc.
Tác phong ăn mặc
Bạn trai nên bỏ cái quần bò ở nhà, cất đám áo phông đi. Hãy chuẩn bị cho mình mấy bộ sơ mi và quần âu (hoặc quần kaki).
Bạn gái cũng nên bỏ quần bò, quần bó, váy hoa diêm dúa ở nhà. Chọn cho mình bộ trang phục công sở phù hợp là cách tốt nhất để tạo thiện cảm ở chỗ làm mới.
Các bạn sinh viên, đặc biệt là các bạn gái nên nhớ là trước khi biết bạn có năng lực như thế nào? Tính cách của bạn tốt đẹp ra sao? Tất cả mọi người đều đối xử với bạn qua cách ăn mặc và lời ăn tiếng nói của bạn.
Tác phong giao tiếp
Công sở không phải là nơi thích thì làm bạn, không thì thôi. Bạn nên tự tập thói quen giao tiếp để những cuộc nói chuyện xã giao hay thân mật tại nơi làm việc đều mang lại cho bạn những giá trị tích cực. Nếu bạn chưa tự tin trong giao tiếp, bạn có thể tìm đọc 2 quyển sách The Small Talk và The Big Talk mới được xuất bản và rèn luyện những tình huống được sách hướng dẫn. Tôi tin chắc các bạn sẽ thấy mình đạt một trình độ giao tiếp cao hơn.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét